Exposición: MAPAS / CARTOGRAFÍA (Cuarta parte)

TERCEIRA PARTE:

 CARTOGRAFÍA DE GALICIA

Exposición: MAPAS / CARTOGRAFÍA (Terceira parte)

SEGUNDA PARTE:

 O MAPA TOPOGRÁFICO NACIONAL

O mapa topográfico é o mapa base dun país. Está feito en escalas grandes: 1:50000 e  1:25000. Nel recóllese unha amplísima e detallada información sobre o territorio que abrangue os detalles de situación (latitude e lonxitude precisas; proxección e coordenadas UTM), altitude sobre o nivel do mar e orografía (sinaladas coas curvas de nivel), cursos de auga grandes e pequenos, edificacións e espazos urbanizados, usos do solo, límites administrativos, estradas, ferrocarril, toponimia, etc. As explicacións seguintes están referidas ao mapa 1:25000.

1.COORDENADAS DE LATITUDE E LONXITUDE EN GRAOS, MINUTOS E SEGUNDOS. 

2.PROXECCIÓN UTM (UNIVERSAL TRANSVERSA DE MERCATOR

 

Exposición: MAPAS / CARTOGRAFÍA (Segunda Parte)

3.

A CARTOGRAFÍA CONTEMPORÁNEA: TRIANGULACIÓN, NOVAS PROXECCIÓNS, CURVAS DE NIVEL

TRIANGULACIÓN

Método matemático para determinar a posición exacta dun punto mediante as súas coordenadas, a partir duns puntos coñecidos chamados vértices xeodésicos, que se sitúan nas cumes  dos montes para poder verse uns dende outros. Así, cuns aparellos chamados teodolitos mídense os ángulos entre as visuais, e tendo medida con moita exactitude unha liña base sobre o terreo, pódense  calcular por trigonometría tódolos lados dos triángulos.     

OS CASSINI

No século XVIII a familia Cassini realizou o primeiro mapa baseado na triangulación xeodésica e o primeiro mapa nacional (Francia) completado sistematicamente, seguindo un encargo do rei Luís XV.

Exposición: MAPAS / CARTOGRAFÍA (Primeira parte)

MAPAS//

//CARTOGRAFÍA

  

LIMIAR:

XEOGRAFÍA, CARTOGRAFÍA, MATEMÁTICAS

A ciencia e a técnica de elaborar mapas é a cartografía. Actualmente a maioría das persoas cando pensamos en mapas asociámolos cos xeógrafos. Sen embargo, a cartografía científica foi máis ben obra de matemáticos e enxeñeiros ca de xeógrafos, carentes estes en xeral, e ata a actualidade, da formación adecuada. Os xeógrafos acostuman máis ben a realizar mapas temáticos ou derivados a partir dos mapas científicos.

PRIMEIRA PARTE:

BREVE HISTORIA DA CARTOGRAFÍA

1

ORIXES:

IDADE ANTIGA

 E

 IDADE MEDIA

ERATÓSTENES (c.275 a.C.-194 a.C.)

Tratou de representar o mundo coñecido naquela altura polos gregos (Europa, norte de África, oeste e sur de Asia) empregando por primeira vez unha rede de paralelos e meridianos que se cruzaban en liña recta. O paralelo máis importante pasaba polo estreito de Xibraltar e a illa de Rodas, onde se cruzaba co principal meridiano. Mediu por primeira vez a circunferencia da Terra de xeito bastante aproximado.

O mapa de Eratóstenes non se conservou. O que aquí ves é unha reconstrución baseada en descricións moi posteriores á súa época.

Medición topográfica

Relacionado co lema deste ano da Biblioteca "Base de exploracións", a partir da exposición de cartografía que organizamos, os departamentos de matemáticas e ciencias sociais organizaron unha saída ao Faro de Entenza o xoves 18 de maio para explicar como se realizan as medicións topográficas. Contamos coa colaboración desinterada dun topógrafo de Salceda, Julio, quen con tanta sabiduría e interés nos ilustrou nas técnicas de medición, facendo unha demostración aos alumnos cos aparatos topográficos e xeodésicos: estación total, GPS, teodolito. Ademais realizouse unha pequena explicación sobre triangulación e vértices xeodésicos. Os alumnos de 4º da ESO que realizaron a saída puideron tomar contacto cunha actividade profesional e cun instrumental que podería suscitarlles interese ou curiosidade.

Exposición: Mapas/Cartografía

Seguimos a traballar o lema da biblioteca deste ano, polo que dende os departamentos de Ciencias Sociais e Matemáticas, conxuntamente coa biblioteca faremos ao longo do mes de maio unha exposición nos corredores do instituto na que faremos un percorridos pola historia da cartografía, cunha sección especial para Galicia e a nosa contorna.

Explorando coas lentellas

Este curso, dende a nosa Biblioteca Calixtina, andamos a incentivar aos distintos departamentos para que compartan con nós o lema deste curso, "base de exploracións", e o primeiro que se animou foi a profesora de "Ciencias Aplicadas a la Actividad profesional" que andivo nos meses de outubro e novembro a experimentar coas lentella, analizando o seu desenvolvemento.

Para ir abrindo boca aí vai un poema da poetisa valenciana María Beneyto i Cuñat: que leva por título "Tú y las lentejas".

Las guisabas con mimo, las amabas,
porque tenían que ponemos fuerza
en la sangre. Su hierro la querías
para así apuntalamos y que entonces
pudiéramos erguir algo de vida.

Hasta laurel llevabas, todo aroma,
a la gran reunión, a la asamblea.
El fuego, buen amigo de tus manos,
obediente y pequeño, le embestía
a tu otra amiga, su enemiga, el agua.

Era tu guerra chica interminable
en el frente que urdías con el rito
diario, de enfrentar dos elementos
a combatir furiosos por nosotros.
Era aquella tu España diminuta.

Las lentejas cocían tu esperanza,
nuestro futuro tierno, nuestra historia.
Erguían estatura al aire, daban
voracidad de dientes, daban rabia
de paladar. y alegría de estar vivos.

Lentejas con laurel y lo que hubiera.
Crecíamos. El humo y el aroma
venían de tus manos, hueso ahora,
madres del hueso articulado mío.

 

"DESARROLLO VEGETAL DE LAS LENTEJAS"

Hemos llevado a cabo un experimento en el que comprobamos el volumen de agua que necesita una planta de lentejas para su desarrollo y crecimiento óptimo. Los resultados obtenidos fueron el crecimiento de casi todas las plantas.

Vamos a estudiar el crecimiento de unas plantas de crecimiento rápido controlando una única variable, la cantidad de agua de riego; y manteniendo constantes otras variables como son: la cantidad de luz, la tierra diaria, el tipo de tierra empleada, el material del vaso y su tamaño.